Waldorf

Mijn beste wensen, beste lezer.

Laten we deze welgemeende boodschap letterlijk nemen: welke wens is eigenlijk de beste wens? Ik wil niet blijven steken in dooddoeners als 'vrede op aarde' of persoonlijke verlangens zoals 'een tof lief' of al te vage hunkeringen als 'een geslaagd huwelijk tussen ecologie en kapitalisme' of kortetermijnverzuchtingen als 'een mededogende Merkel'.

Het moet een realiseerbare wens zijn die niet zozeer de huidige crisis moet oplossen, maar bovenal moet leiden tot een gezondere en stabielere wereldeconomie over de lange termijn. Er is keuze te over.

Laat ik met vier nominaties beginnen. Een: een verlonings- en bonussysteem in de banksector dat aangepast is aan de realiteit en de maatschappelijke functie van de banken - een heel stuk bescheidener, dus. Twee: als een instelling een financieel product commercialiseert, is ze verplicht daarvan een deel in eigen bezit te houden.

Drie: een verplichte opsplitsing tussen retailbanken en investeringsbanken - en die laatste categorie in de handen leggen van hoofdelijk aansprakelijke partners. Vier: een beperking van de schuldenhefboom.

Dat zijn stuk voor stuk maatregelen om een gezonder risicobeheer na te streven en het vertrouwen in de markten en de economie te herstellen.

Andere populaire ingrepen, zoals een tobintaks op financiële transacties, een shortverbod, een hetze tegen hedge funds of het muilkorven van kredietratingbureaus, halen de nominatielijst niet. Ze zijn ofwel niet globaal implementeerbaar, ofwel contraproductief, ofwel louter symptoombestrijdingen, ofwel volstrekt nutteloos.

En wat is dan de winnaar, mijn wens der wensen? Nummer vier! Zowat alle financiële crisissen, van de crash van 1929 over de LTCM- en Lehman-puinhopen in respectievelijk 1998 en 2008 tot de huidige noodtoestand, zijn terug te brengen op de constante dat financiële instellingen te vaak allerlei beleggingen of financieringen aangingen met geleend geld.

De 'leverage ratio' van het hefboomfonds LTCM, de zakenbank Lehman of de financiële groep Dexia bedroeg net voor hun val 50 of meer. Laat de financiële instellingen hun balansen beperken tot pakweg 10 keer hun eigen vermogen, en de potentiële gevolgen van financiële uitschuivers zouden heel wat beperkter zijn. Daar moet nog een stuk af.

Maar opgelet toch. Dit is een wens voor na de huidige crisis. Het is nu niet het geschikte moment banken te verplichten hun miljarden aan overheidspapier te dumpen om hun eigen schulden af te lossen. We zouden wat meemaken.

In Waldorf bespreekt Pierre Huylenbroeck dagelijks een stukje economische actualiteit.