Poppenkast

'Santorum vanochtend in Nashua gezien?' 'Nee, ik heb eerst Ron Paul gevolgd in Meredith, dan kon ik daarna naar Newt Gingrich in Manchester. Maar vanavond ga ik zeker naar Romney in Exeter, want hij heeft Chris Christie mee.' In dit soort zinnen, bol van de opwinding, drukten wij journalisten ons deze week en de vorige uit in New Hampshire en Iowa. De dubbelaffiche van de caucus en de primary hoefde niet onder te doen voor een volgeprogrammeerd zomerfestival. In dit stadium van de verkiezingen geven de presidentskandidaten overal te velde, van eethuizen tot turnzalen, acte de présence, houden ze toespraken, beantwoorden ze vragen. Pers uit alle hoeken van de wereld puzzelt een programma bij elkaar en rijdt in hun spoor, mezelf gretig incluis. Dat de uitslag in New Hampshire niet eens spannend zou worden, vergaten we selectief. Het leven 'on the campaign trail' is te geweldig.

De staten met vroege voorverkiezingen heten laboratoria van 'retail politics' te zijn. Kleinhandelspolitiek, dat betekent drie dingen: handen schudden, handen schudden en handen schudden. En, zich een kramp glimlachend, baby's vasthouden en poseren. Want stemmen in die staten, zeer trots en verantwoordelijk 'first in the nation', moet je verdienen, veel meer dan elders.

Maar zo'n gewiekste presidentskandidaat weet heel goed dat camera's minstens even belangrijk zijn als burgers. En dus is het ellebogenwerk in veel te kleine zaaltjes. Dat oogt lekker vol op tv. Toen Rick Santorum in Polk City, Iowa een koffiehuis (capaciteit: 49 zielen) bezocht, had de pers zich naar binnen gewrongen en stonden de kiezers buiten in de kou. Een uurtje na de storm zaten een handvol locals gewoon weer koffie te slurpen. De bazin: 'Nooit meer. Maar we zijn toch maar op CNN geweest.'

Zondag in Manchester, New Hampshire probeerde Newt Gingrich zich in restaurant Don Quijote (Mexicaanse en Caribische keuken) in de belangstelling te werken bij het Spaanstalige kiesvolk. Daar had hij speciale flyers voor laten maken: 'Newt con nosotros! Conozca personalmente a Newt! Comida y refrescos gratis!' Gingrich sprak over migratie, maar dan bijna uitsluitend voor journalisten in de nauwe, donkere en naar burrito's geurende eettent. Wat de scène compleet maakte, was dat buiten een twintigtal betogers van de Occupy-beweging vrolijk kabaal maakten. 'Newt, je ben omsingeld.' De ex-voorzitter van het Huis bleef stoïcijns, ook toen de betogers op het raam kwamen kloppen.

Een slaapstadje als Manchester was voor een week de navel van Amerika (en de rest van de wereld). Ondertussen is de stoet al lang aan de gang in de zuidelijke deelstaat South Carolina. Elm Street, de Meir van Manchester, was fel verlicht door de spots waaronder tv-reporters in rijen de huiskamers van de planeet toespraken. Op maandagavond, de avond voor de primary, bezetten Ron Paul-volgers - compleet met laserprojectie op een gebouw (Ron - Paul - 2012) en een Frank Sinatra-cover ('Start spreading the news/It's time for a change/We'll make a brand new start of it/Ron Paul, Ron Paul') - de kruispunten en overtroffen ze met gemak de veel soberder Mitt Romney-supporters aan de overkant van de straat. Verderop protesteerden '99 percenters' tegen de oneerlijkheid en de excessen van het onder cash bedolven kiesproces. Nog wat verder een man met zijn dochter en een plakkaat: 'Fox News Lies'.

De Amerikaanse verkiezingen een poppenkast? You bet. Maar wat voor een.