Koppelverkoop, het mag! (meestal)

België is één van de weinige plekken waar men de iPhone zonder telefoonabonnement kan kopen. De verplichting om de iPhone samen met een Mobistar abonnement te nemen maakt immers een ‘gezamenlijke aanbieding’ uit in de zin van de Wet Handelspraktijken. En dat is volgens de wet verboden.

 

Maar hierin lijkt verandering te kunnen komen naar aanleiding van het arrest van 23 april 2009 van het Europees Hof van Justitie.

 

In dit arrest stelt het Hof dat de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken zich verzet tegen een principieel verbod op koppelverkoop ongeacht de specifieke omstandigheden van het concrete geval.

 

Koppelverkoop staat niet op de zwarte lijst van handelspraktijken die volgens de Richtlijn in alle omstandigheden oneerlijk zijn. Handelspraktijken die niet op deze lijst staan kunnen door België niet principieel verboden worden omdat de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken deze materie volledig harmoniseert. België kan deze praktijken enkel verbieden wanneer ze oneerlijk zijn. Het eventuele oneerlijke karakter van dergelijke handelingen dient naargelang het geval te worden getoetst aan de algemene principes van de Richtlijn.

 

Een handelspraktijk is oneerlijk wanneer ze in strijd is met de vereiste professionele toewijding of wanneer ze het economische gedrag van de gemiddelde consument wezenlijk verstoort of kan verstoren. Dit is het geval bij misleidende of agressieve handelspraktijken.  

 

Producten als een iPhone en een telefoonabonnement gezamenlijk aanbieden, zal in de toekomst dus niet absoluut verboden zijn. De vraag dient in concreto te worden beoordeeld. Enkel indien een gezamenlijk aanbod oneerlijk is, kan het worden verboden.

 

Het wankelen van het verbod op koppelverkoop veroorzaakte behoorlijke schokgolven. Doch het recente arrest van het Hof heeft meer gevolgen. De Belgische Wet Handelspraktijken bevat immers nog verboden die niet voorkomen op de zwarte lijst van de Richtlijn. Zullen we in de toekomst kunnen verkopen met verlies, uitverkopen naar believen en solden aanbieden buiten het seizoen? Het besproken arrest zet er de deur alvast voor open.

 

Ywein Van den Brande- Advocaat

Partner bij De Bandt Keustermans & Van den Brande