Vastgoedmarkt ontspant

Wie hoopte dat in 2007 een einde zou komen aan het duizelingwekkende tempo waarin de vastgoedprijzen de afgelopen jaren stegen, moeten we teleurstellen. Het laatste jaar werden woningen opnieuw gemiddeld 10 procent duurder, appartementen gemiddeld 6 procent. Maar zoals steeds vertelt een gemiddelde slechts de halve waarheid. We kunnen ruwweg stellen dat de piek bereikt werd in het tweede kwartaal, zeker wat het aantal transacties betreft. De gemiddelde prijs lag bovendien in alle gewesten lager in het vierde dan in het derde kwartaal.

KOPERSMARKT De vastgoedmarkt is duidelijk geëvolueerd naar een kopersmarkt. In alle provincies horen we dezelfde geluiden bij de vastgoedmakelaars: kandidaat-kopers kijken langer rond, ze gaan vaker een pand bezoeken vooraleer ze de knoop om al dan niet te kopen doorhakken en ze onderhandelen meer over de prijs. Kortom, kopers laten zich niet meer opjagen door hun eigen vrees dat iemand anders met hun droomhuis aan de haal zou gaan. Gelukkig maar.

TRANSACTIEKOSTEN Volgens het Internationaal Monetair Fonds zijn woningen in België 17 procent te duur. Stadim signaleerde vorig jaar al een overwaardering van 20 procent. Ook al hopen velen erop, toch lijkt het niet realistisch om op korte termijn te speculeren op een prijsdaling met dergelijke percentages. De prijs wordt gevormd door het spel van vraag en aanbod. En dat aanbod zal niet drastisch toenemen de komende jaren. Pas ten vroegste over 10 jaar zullen de babyboomers hun tegen dan veel te groot geworden woningen op de markt gooien.

HONKVAST Duurdere woningen, dat betekent dat kooplustigen steeds dieper in de geldbuidel moeten tasten. Omdat de vraagprijs oploopt, maar ook omdat de bijhorende transactiekosten, zoals de registratierechten en de btw, proportioneel stijgen. Die transactiekosten liggen in ons land hoger dan in andere landen, waardoor wij Belgen meer dan anderen geneigd zijn om een huis voor het leven te kopen. Die honkvastheid weegt op haar beurt op het aantal woningen en appartementen dat op de markt komt. Met andere woorden: de hoge transactiekosten leggen een bodem onder de Belgische vastgoedprijzen.

Nadine Bollen, chef redactie Netto

Krediet geven

De verliezen die de crisis op de Amerikaanse huizenmarkt heeft veroorzaakt, kunnen oplopen tot 945 miljard dollar. Dat voorspelt het Internationaal Monetair Fonds (IMF). Tot nu toe hebben banken en beurshuizen voor 232 miljard dollar aan verliezen opgebiecht. Als het IMF het bij het rechte eind heeft, moet het ergste van de kredietcrisis dus nog komen.

Tekenend
De voorspelling van het IMF is een van de meest sombere. Dat is vooral opmerkelijk omdat het vorig jaar nog stelde dat de gevolgen van de subprimecrisis beperkt zouden blijven. Het is tekenend dat een dergelijke gereputeerde instelling, waar enkel de beste economen voet aan de grond krijgen, de bal zo mis kan slaan. Het zegt niet zozeer iets over de inschattingskwaliteiten van het IMF, maar vooral over de complexiteit van deze crisis. Het IMF spreekt niet voor niets over ‘collectief falen’ in de voorspellingen van de omvang van de crisis.

Portemonnee
Een kleine 10 maanden nadat de eerste symptomen van de kredietcrisis opdoken, is ze actueler dan ooit. Centrale bankiers, toezichthouders en economen trachten de impact ervan in te schatten en er lessen uit te trekken. Ook u vraagt zich af of en in welke mate de crisis u in uw portemonnee kan treffen. Dat blijkt uit vragen die wij hier op onze redactie ontvangen. Vandaar dat we in ons coverdossier (vanaf pagina 11) deze week bekijken hoe veilig uw geld is bij de bank. Welke gevolgen kan de kredietcrisis voor u hebben, als spaarder én als belegger? Mocht een Belgische bank over de kop gaan, dan genieten uw spaarcenten bescherming van het Beschermingsfonds, dat gespekt wordt door alle financiële instellingen die in België een vergunning hebben.

Effecten
Omdat er sinds begin dit jaar geen papieren effecten meer uitgegeven mogen worden, vragen heel wat beleggers zich af in welke mate de effecten die ze op een effectenrekening inschrijven, beschermd zijn in geval van een faillissement van een bank. We kunnen hen geruststellen. Als belegger blijft u eigenaar van de effecten. Dus als de minieme kans dat een Belgische bank failliet gaat zich zou voordoen, dan blijven uw effecten buiten schot. Of laten we het anders verwoorden. Het is meer waarschijnlijk dat een papieren effect dat u onder uw matras of in een kluis bewaart, in een brand verloren gaat of gestolen wordt dan dat u het kwijtspeelt naar aanleiding van het faillissement van uw bank.

Kapitaalbasis
De kans is overigens klein dat we in België taferelen te zien krijgen zoals in het Verenigd Koninkrijk vorig jaar, waar rijen wachtenden nog wat van hun geld trachtten te recupereren bij Northern Rock. Belgische bank-verzekeraars zoals KBC, Fortis en Dexia zijn universele financiële instellingen. Hun activiteiten zijn zeer gediversifieerd. En ze behoren tot de meest solvabele ter wereld. Dankzij de miljardenwinsten die ze jaar na jaar boeken, kunnen de Belgische bank-verzekeraars heel wat reserves aanleggen waardoor hun kapitaalbasis bijzonder stevig is. U kunt ze dus met een gerust hart uw krediet geven.

Nadine Bollen, chef redactie Netto