Luxegoederen zijn de pornoblaadjes van 2009

Opzichtig flaneren in de winkelstraten met dure handtassen en nog grotere winkeltassen is volledig uit de mode", schrijft Kristin Tollotson van Star Tribune op haar blog: je kan beter goed verbergen dat je een luxe-artikel kocht... zoals vroeger met de pornoblaadjes... want wie wordt opgemerkt wordt aan de schandpaal van de publieke opinie genageld.

2008 is passé
Shopaholics gaan graag tot het uiterste en willen doorgaans ook in moeilijkere tijden hun kunnen ten toon spreiden. Los van die nobele ambitie, slaat die houding niet meer aan. "Gedemodeerd, not done en uit de jaren 2008," klinkt het.

Wie vandaag nog ostentatief met grote blinkende verpakkingsdozen voor mantelpakjes, hoeden of avondjurken over straat struint, wordt gearresteerd door de publieke opinie.

Anonieme verpakking
"Wie zich toch nog waagt aan het kopen van een dure Hermès-sjaal, zal aan de kassa om een bescheiden emballage vragen," spot de columniste in Manhattan die meteen de vergelijking maakt met de erotische en pornobladen: "Na aankoop werden die in anoniem bruin papier gewikkeld zodat niemand de inhoud kon achterhalen."

Niemand wil nog met luxe geassocieerd worden

Of wat te denken van de jaarlijkse hoogmis in Davos? In het Zwitserse skidorp komen jaarlijks de grootste bedrijfsleiders, politici, wereldsterren en mecenassen hun engagement voor een betere wereld uitspreken. Bono, Sharon Stone, Bill Gates, Bill Clinton, Arnold Schwarzenegger, etc. zoeken samen met presidenten en staatleiders naar oplossingen voor wereldproblemen. Dat die zoektocht gebeurde in een luxueus kader van een Zwitsers skidorp lijkt nu tot voorzichtigheid aan te manen. De annulaties van grote namen waren legio... "andere prioriteiten" heette het. Of toch maar even niet geassocieerd willen worden met "luxe"...

De solidariteitsgrenzen van het pensioen

Met pensioensparen begin je best rond je 30ste. Dat is alvast een vaak gehoorde stelling. In de praktijk begint de spaarzame Belg al veel vroeger zijn aanvullend spaarpotje voor de oude dag aan te leggen. Cijfers van Dexia tonen aan dat twee op de tien klanten die vorig jaar met pensioensparen begonnen, jonger zijn dan 25. Nog eens twee op de tien is tussen 25 en 30. Die jongeren zijn nog meer dan 35 jaar verwijderd van hun pensioenleeftijd. Dat is zelfs langer dan dat ze al op onze aardbol rondlopen.

Het fiscale voordeel van dat pensioensparen is uiteraard een grote verleider. Maar het zal niemand verbazen dat jongeren zich vooral zorgen maken over hun levensstandaard na hun pensionering. Op de financieel nog erg fragiele schouders van die generatie die zijn eerste stappen zet op de arbeidsmarkt, rust een bijzonder zware last.

Grenzen in zicht

Het Belgische pensioensysteem is een repartitiesysteem: de actieve bevolking betaalt voor de huidige generatie gepensioneerden. Door de vergrijzing botst dat systeem van de eerste (wettelijke) pensioenpijler op zijn financierbare grenzen. Het is te laat om nu nog over te schakelen naar een kapitalisatiesysteem, waarbij iedereen spaart voor zijn eigen pensioen. Diegenen die gepensioneerd zijn in 2020, als de vergrijzingsgolf volop toeslaat, zijn nu al 50 jaar oud. Ze hebben gewoon geen tijd meer om een kapitaal op te bouwen in de eerste pensioenpijler van het wettelijk pensioen. De dertigers van vandaag betalen nu het wettelijk pensioen van mensen die 60 zijn. Die generatie verplichten om over te stappen naar een kapitalisatiestelsel, zou betekenen dat ze verplicht worden om twee keer te betalen.

Grenzen aan solidariteit

Voorstanders van het repartitiestelsel verdedigen die financieringswijze omdat het geen individueel beleggingsrisico inhoudt, de inkomsten herverdeelt en omdat het stoelt op de solidariteit tussen de generaties. Maar die solidariteit kent ook haar grenzen. Die kan maar blijven bestaan zolang de huidige generatie erop kan vertrouwen dat ook zij kan genieten van een leefbaar wettelijk pensioen als ze eenmaal de pensioenleeftijd bereikt. Als dat vertrouwen weg valt, dan komt het hele systeem op losse schroeven te staan. Dat heel wat twintigers met individueel pensioensparen beginnen, kunnen we interpreteren als een signaal dat zij alvast het zekere voor het onzekere nemen.

Vermijd de crisis, ga naar het leger

In crisistijden is de overheid een robuuste werkgever," het is een eeuwenoud principe dat ook vandaag weer blijkt. In de VS althans. Volgens de New York Times haalde het Amerikaanse leger het afgelopen jaar voor het eerst sinds 2004 de rekruteringsdoelstellingen. Enkel tijdens de afgelopen drie maanden meldden zich meer dan 21.000 nieuwe soldaten.

 

Obama-effect?
Speelt de benoeming van de nieuwe opperbevelhebber Obama een rol? Zal hij het tij doen keren in Irak? Zal Irak veiliger worden voor Amerikaanse soldaten? Volgens Curtis Gilroy, wervingsverantwoordelijke bij  het Amerikaanse ministerie van Defensie had de verbeterde situatie in Irak "een positief effect".

Ook ouderen

De leeftijdsgrenrs ligt op 42 maar dat weerhoudt oudere rekruten zich niet aan te melden. ,,Ze vertellen allemaal hetzelfde verhaal: elders is er geen werk voor hen'', aldus sergeant Phillip Lee. ,,Zij vragen: neemt het leger me dit keer wel aan?''

Zo vraag je NIET om geld

Het is elk jaar weer smullen als het anders zo serieuze Amerikaanse blad Fortune terugblikt op het afgelopen jaar en de grootste geldblunder in de kijker zet. Ook dit jaar weer staat de lijst vol tenenkrullende momenten waarbij de slimste koppen in de bedrijfwereld en de politiek fataal de fout ingaan. Het thema van dit jaar is trouwens 'geld vragen':

Ik ben schatrijk, geef me geld

Neem nu de bazen van de grote Amerikaanse autoconstructeurs - Ford, Chrysler en GM om ze niet bij naam te noemen. Omdat hun ondernemingen er alles behalve goed voorstaan, trokken ze in 2008 samen naar Washington om bij de overheid om steun te vragen. Ze arriveerden niet alleen met open hand, maar vooral ook per vliegtuig. In hun privéjet wel te verstaan. Kwestie van de boodschap dat je bedrijf krap bij kas zit nog wat kracht bij te zetten.

Voor een tweede meeting enkele weken later kozen ze wijselijk een milieuvriendelijk stadswagentje uit. Voor de topman van Chrysler was het echter de tweede faux-pas op rij: hij verscheen immers in een model dat wegens de archislechte prestaties nooit verder geraakt was dan een prototype.

Geef me geld, ik heb niets te vertellen

Ook de Amerikaanse minister van financiën Henry Paulson moest in 2008 geld zien los te krijgen van de Amerikaanse senaat. Niet voor zichzelf uiteraard, maar om het Amerikaanse bankensysteem - en de economie an sich - te vrijwaren van een complete ineenstorting. Zo'n 700 miljard dollar had Paulson naar eigen zeggen nodig. Zijn ijzersterke argumenten had hij aanvankelijk samengevat in een lijvige nota van... 3 pagina's.

Geen nood, ook Paulson kreeg een tweede kans en verscheen daarop in de senaat met een lichtjes aangepast rapport van niet minder dan 754 pagina's. Beter zijn huiswerk gedaan? Niet echt: Paulson had zijn plannen aangedikt met allerhande bizarre belastingsvoordelen, onder meer voor producenten van houten pijlen en breiwol.

Ik heb niet te bieden (maar betaal me toch maar)

De iPhone is niet alleen een hip speeltje, het wordt stilaan ook een handige tool die je zelfs kan helpen met je geldzaken. Natuurlijk zit er heel wat kaf tussen het koren en vind je op de famuze 'App Store' van Apple ook een hele reeks nutteloze applicaties.

Voorlopige kampioen wat dat betreft is 'Make Me Rich', een programma dat niets anders doen dan een fraai plaatje van een rode diamant op het scherm toveren. Kostprijs voor al dat moois: 999,99 dollar. Ondanks de zogezegd strenge controles passeerde de schandalig dure software probleemloos langs het goedkeuriongsproces van Apple. Steve Jobs en de zijnen verwijderen het programma van zodra er een storm van protest opstak. Slecht nieuwe voor de programmmeur ervan en... de 8 domme zielen die de software al hadden aangekocht.

De paradox van de jobkorting

Een uitstekend initiatief van de Vlaamse regering, die jobkorting. Het verkleint dat gedrocht van een werkloosheidsval die er voor zorgt dat niet-werken meer opbrengt dan wel-werken. Door een bonus te geven aan mensen die werken, motiveer je mensen om uit de werkloosheid te blijven. In Vlaanderen krijg je vandaag 250 euro per jaar als je werkt. Chapeau!

In Brussel niets van dat alles. Daar is in het ondergefinancierd gewest geen geld voor en Vlaanderen is daarvoor niet voor bevoegd op het Brusselse terrein. Jammer, gezien de vele oproepen die Vlaanderen al lanceerde om  Brussel niet los te laten. Omgekeerd is er wel de mogelijkheid (zelfs met zachte dwang) voor Brusselaars om in te schrijven voor de Vlaamse zorgverzekering. Even abstractie makend van gewest- en gemeenschapsbevoegdheden: Vlaamse Brusselaars worden warmgemaakt om bij te dragen aan een zorgverzekering maar mogen niet genieten van een jobkorting... een mooi voorbeeld van hoe complexe staatshervormingen tot tegenstrijdigheden leiden op het terrein.

Nog los van het lasten/lusten-onevenwicht, het illustreert eveneens de paradox hoe de stadsvlucht, waar al jarenlang strijd wordt tegen gevoerd, met een simpele jobkorting gestimuleerd wordt.

Zeg nee tegen stiekeme energievreters

 Dat een dvd-recorder ook stroom verbruikt als hij uitstaat is niet meer dan logisch. Het toestel moet immers op zijn minst de klok in de gaten houden en zichzelf weten aan te schakelen wanneer en moet opgenomen worden. Ook een wasmachine met startuitstel houdt constant de tijd in het oog en heeft daarvoor stroom nodig.

Toch is het verbruik van die wachtende toestellen niet altijd even bescheiden. Sommige toestellen schakelen zich weliswaar schijnbaar uit, maar verbruiken amper minder dan wanneer ze volledig functioneel zijn. Zo berekende Test-Aankoop dat een gemiddelde bedrijfsprinter slechts 8 procent van zijn energie gebruikt om ook daadwerkelijk af te printen, de rest wordt tijdens de standby periodes opgeslorpt.

Wie zijn toestellen consequent uit het stopcontact trekt wanneer hij ze niet gebruikt, kan op die manier heel wat besparen. Een gemiddeld huishouden verbruikt door al die apparaten in sluimerstand jaarlijks 532 kWh. Dat komt al gauw overeen met 100 euro.

Toch kan het ook makkelijker: zo brengt het Britse bedrijf ElectraTech binnenkort een stekkerblok op de markt die reageert op de signalen van je afstandsbediening. Het ‘slimme’ toestelletje merkt op die manier wanneer je je televisietoestel uitschakelt en snijdt op dat moment ook de stroom af. Handig, want heel wat nieuwe tv’s hebben geen echte aan-uit knop meer. Indien je dat wil kan je overigens op dat moment ook een aantal randapparaten (dvd-speler, surround-versterker…) mee laten uitschakelen. Omgekeerd wordt de stroom natuurlijk terug aangeschakeld van zodra je de televisie in gang probeert te zetten.

Het systeem van ElectraTech zou zo’n 20 pond (21,4 euro) gaan kosten. Toch loop je best niet al te snel naar de winkel, want het Spaanse bedrijfje ‘Good for You, Good for the Planet’ ontwikkelde naar eigen zeggen een chip die ingebouwd kan worden in huishoudelektronica. Op die manier kan makkelijk nagegaan worden hoeveel elektriciteit het toestel precies nodig heeft. Gaat het er enkel om een timer in de gaten te houden, zal dat quasi nul zijn. De Spaanse uitvinders voorzagen zelfs de mogelijkheid om een toestel volledig uit te schakelen, al betekent dat wel dat je het niet opnieuw met de afstandbediening kunt aanschakelen. Daarvoor is alsnog enige lichaamsbeweging nodig…

Raphaël Cockx

Artsen moeten goedkoopste geneesmiddel voorschrijven

Voortaan mogen dokters niet zomaar het duurste geneesmiddel voorschrijven. Integendeel. Door een maatregel van minister van Sociale Zaken Laurette Onkelinckx moeten ze in tachtig procent van de nieuw op te starten therapieën, generische of goedkope geneesmiddelen voorschrijven… en dus niet langer de dure merkgeneesmiddelen. 

Concreet gaat het om maagzuurremmers, bloedrukverlagers, cholesterolverlagende medicatie, antidepressiva, pijn- en ontstekingsremmers en bepaalde medicatie tegen schimmelinfecties. Dat zijn de meest voorkomende therapieën en voor die medicijnen doet de ziekteverzekering jaarlijks de hoogste terugbetalingen.

Door steevast de voorkeur te geven aan generische medicijnen kan de patiënt (én de ziekteverzekering) heel wat geld besparen. De vergelijking kan je zelf maken via de databank van Test-Aankoop.

Een tomaat kent geen inflatie

In 2008 werden we om de oren geslagen met inflatie. Maar niet alle prijzen zijn gestegen. De groenteprijzen zijn zelfs gedaald.

De omzet van de Mechelse veilingen, de grootste groenteveiling van Europa, is in vergelijking met 2007 met 5,5 procent teruggevallen. De omzet klokte in 2008 af op 211 miljoen euro. Die terugval komt doordat de prijzen van alle groenten zijn gedaald. In 15 jaar zijn de prijzen blijven steken op hetzelfde niveau.

De omzetdaling is vooral te wijten aan de macht die buitenlandse harddiscounters hebben om de basisprijs van groenten te bepalen. Volgens de veilingdirectie kan dat dramatische gevolgen hebben voor de Belgische groentetelers als de negatieve prijsspiraal dit jaar niet wordt doorbroken.

Een inhaalbeweging is mogelijk als enkele groentetelers er de brui aan geven waardoor het aanbod terugvalt en de prijzen weer stijgen.

Interest op spaarboekje tot 1.730 euro belastingvrij

Door de hoge inflatie stijgen de fiscale drempels voor de inkomsten van 2009 gevoelig. Een spaarrekening mag nu 1.730 euro opbrengen voor je er roerende voorheffing op moet betalen. Elke belastingplichtige mag maximaal 86.500 euro op zijn rekening zetten als hij geen roerende voorheffing wil betalen. Bij de maximale spaarrente van 4,5 procent mag de spaarder slechts 38.500 euro op zijn rekening zetten zonder roerende voorheffing. Die bedragen gelden per huwelijkspartner. Voor koppels is de vrijstelling 3.460 euro. Dit jaar mogen pensioenspaarders 870 euro storten of 40 euro extra in vergelijking met vorig jaar.