Bourgogne: geen last van de crisis?

Uit de zopas gehouden jaarlijkse liefdadigheidsveiling van de Hospices de Beaune bleek dat bourgognewijn momenteel prima stand houdt in een toch moeilijke afzetmarkt. De nu reeds 149ste editie van deze trendsettende wijnveiling, trendsettend in de zin dat de afgeklopte prijzen voor de vaten doorgaans de prijsnorm vormen voor de totale bourgognejaargang (lees o.a. Rode Bourgogne in nauwere schoentjes), boekte op een haartje na immers een nieuw record.

Alleen in het topjaar 2000 werd er een hoger totaalbedrag geveild dan de ruim 5 miljoen euro (zie de pdf met de hamerprijzen) die nu op 15 november 2009 werd gerealiseerd. In totaal wisselde er immers voor 4,994.300 euro wijn van eigenaar, plus nog eens een goede 7000 euro voor 'les alcools', wat neerkomt op zo’n 20 procent méér omzet dan in de editie 2008. Alle beschikbare vaten - concreet: 799 pièces (of fusten van 228 liter), waarvan 654 met rode en 145 met witte wijn - vonden effectief een koper.

Als we de hamerprijs van 7 procent er bij tellen, komen we zo op een totaalbedrag van bijna 5,4 miljoen euro.

Technologie doet intrede

De verklaring voor dit succes is drieledig.

Ten eerste is de wereldeconomie er eind 2009 toch iets beter aan toe dan in november 2008, toen de 148ste editie plaatsgreep in een crisissfeer. Toen kwamen de negatieve effecten van de financiële crisis pas écht naar de oppervlakte en drukten de prijzen, vooral voor de rode cuvées.

Ten tweede drijft er de volgens voorlopige analyses een schitterende of toch minimaal veelbelovende jaargang 2009 in de gistkuipen (lees o.a. Bourgogne 2009: de magie van de negen deel 1 en 2) die de bieders duidelijk enthousiasmeren. Ook al duurt het toch nog gemiddeld 14 tot 16 maanden voor deze loten van de oogst 2009 medio 2011 definitief worden gebotteld.

En ten derde heeft deze Hospices de Beaune veiling eindelijk aangeknoopt met de 'moderne tijden'. Individuele kopers konden voor het eerst écht meebieden via o.a. telefoon, internet of fax, er werd reclame gemaakt via Twitter en Facebook. Resultaat? Zo'n 40 procent van de verkoop werd inderdaad via deze media gerealiseerd. De bekende négociant Albert Bichot trad dit jaar op als doorgeefluik voor zowat 500 individuele kopers, terwijl het Britse veilinghuis Christie's zijn cliënteel in de veiling liet participeren via de speciale website Christie's Live.

Niet dat deze technologische paleisrevolutie de professionele kopers en bieders bijzonder gelukkig maakte. Integendeel, deze professionals klaagden steen & been over al deze nieuwigheden die het totale biedproces eindeloos rekten, tot zowat negen uur, véél langer dan normaal.

Dik 57.000 euro per vat

Uiteraard bevatte deze 149ste editie opnieuw een aantal 'sterloten' die tegen onvoorstelbaar hoge prijzen de deur uitvlogen.

De onbetwiste winnaar op prijsvlak bleek de Bâtard Montrachet Cuvée Dames de Flandres, die maar liefst 57.750 euro per vat haalde.

Andere recordprijzen werden afgehamerd voor de Corton-Charlemagne Cuvée François de Dalins (27.152 euro/vat) en Clos de la roche Cuvée Cyrot-Chaudron (36.000 euro/vat).

Frank Van der Auwera

Organische wijn rukt stilaan op in Frankrijk

In deze kolommen focussen we geregeld op de vooruitgang van zogeheten 'groene', 'ecovriendelijke', 'natuurlijke', 'biologische' of 'duurzame' wijnbouw. Het feit dat er al zo'n diverse terminologie voor bestaat, zoveel scholen en opinies, om dit concept inhoudelijk af te dekken, wijst er o.i. al op dat deze tak van de wijnbusiness nog in volle overgangsfase zit.

Maar los van alle beperkingen of (on)terechte kritieken, zit er wel duidelijk schwung in deze groene wijnactiviteit.

Natuurlijk blijven er nog serieuze vraagtekens of het nu over een fundamentele mentaliteitsverschuiving in het wingerdmanagement en/of de vinificatie gaat (zie o.a. Château Latour wil modieus zijn). Maar wie dan de cijfers analyseert van bijvoorbeeld de biowijnbouw in Catalonië (lees: Catalaanse wijn in de ban van bio), merkt dat het niet langer een puur geitewollensokkenidee betreft, maar een bedrijfseconomisch en kwalitatief alternatief. Alleen al in de Catalaanse biovriendelijke wijnindustrie zijn er bijvoorbeeld momenteel 1.323 actoren actief, wijnproducenten, importeurs, transformateurs of négociants.

Een groeiende minderheid

Een nuchtere Belg/Vlaming vraagt zich dan meteen af: en wat met Frankrijk, toch de moeder van alle appellations en voor velen nog altijd een norm in talrijke wijncategorieën? Beweegt het daar richting groen en natuurlijk of vinden Franse wijnmakers deze trend te modieus?

De meest recente statistieken geven alleszins aan dat er sprake is van een nieuwe dynamiek inzake organisch gecultiveerde druiven.

De telling leert ons immers dat nu ongeveer 3,3 procent van alle Franse wijngaarden als 'organisch' bewerkt kan gecatalogiseerd worden, goed voor 28.000 hectare of ongeveer een kwart méér dan in 2008.

Daarmee is de wijnbouw zelfs een koploper in de ganse agriculturele sector, want in andere marktsegment is in de Franse landbouwsector anno 2009 slechts 3 procent officieel 'groen' of 'organisch'.

Niet dat het meteen een reden is om hoera te roepen, want de niet-organische wijnindustrie en wingerds zijn dan weer verantwoordelijk voor een disproportioneel groot aandeel van chemische middelen. En we zijn nog mijlenver verwijderd van de ambitie die de Franse Ministerie van Landbouw heeft uitgestippeld: de 'target' daar ligt op maar liefst 20 procent organisch bewerkte landbouwterreinen tegen 2020.

De Heilige Drievuldigheid

Waar de voortrekkers zich geografisch situeren van deze ecovriendelijke wijnbouw op Franse bodem?

Er is ook anno 2009 nog steeds sprake van een enorme concentratie, want slechts drie regio's staan in voor ruim tweederde van alle organisch gecultiveerde wijngaarden: Languedoc-Roussillon, met nu 8.337 hectare in cultuur (+36 procent vergeleken met vorig jaar), Provence-Alpes-Côte d’Azur met 6.674 hectare (+26 procent)
en Aquitanië (waaronder ook de Bordeaux-appellaties vallen), met in totaal 3.763 hectare groene wingerds (+23 procent).


Frank Van der Auwera

Amerikanen drinken weer méér wijn

De laatste weken kan u elders op deze website ook al lezen dat er blijkbaar stilaan een licht(je) brandt aan het einde van deze recessietunnel.

En wat in de internationale wijnbusiness? Daar kijkt iedereen al geruime tijd met klamme handjes naar hoe de Amerikaanse markt beweegt, al jaren immers de toeverlaat van wijnexporteurs en volgens alle prognoses dé numero uno qua wijnimport voor het komende decennium (lees o.a. Amerika aan de fles 1 en 2).

Oktober topwijnmaand

De signalen waren soms nochtans tegenstrijdig (zie o.a. V.S.A. : luxewijnen krijgen een dreun, of V.S.A.: dorst naar kwaliteit?, of VSA: groei wijnconsumptie vertraagt), maar nu blijkt uit de recente statistieken van Nielsen dat de wijnverkoop in de Verenigde Staten in oktober maar liefst een stijging met + 7 procent liet optekenen tegenover de vorige maand.

Ogenschijnlijk een trendbreuk, want in het begin van dit jaar registreerde men nog een scherpe terugval in de flessenimport -en verkoop. Pas vanaf september begon de curve weer opwaarts te wijzen. Dit is dan ook de tweede maand op rij dat de Amerikanen méér wijn (ver)kopen, want sinds eind augustus is de verkoop in totaal er met zo’n 8 procent toegenomen. De wijnverkoop in oktober bleek trouwens ook + 4 procent hoger te liggen dan dezelfde periode van vorig jaar.

Korreltje zout?

Betekent dit nu dat in de V.S.A. een eventuele wijncrisis definitief afgewenteld is? Dat valt nog te betwijfelen.

Ten eerste blijkt dat elk jaar de Amerikaanse wijnverkoop traditioneel piekt in het najaar vanaf oktober, met december als feestelijk topmoment. Dat is tussen haakjes ook het geval in België, omdat consumenten hun voorraad dan aanvullen met het oog op de najaarsfeesten of inspelen op de speciale kortingcampagnes.

Ten tweede blijft het zelfs de vraag of de recessie het (bijna) voorbije jaar écht zo lelijk heeft huisgehouden in de Amerikaanse wijnkelders als eerst gepronostikeerd. Vergelijken we immers de verkochte wijnvolumes (in dollarwaarde) tot nu toe van 2008 en 2009, dan blijken die nagenoeg op eenzelfde niveau te liggen.

Met andere woorden: heeft de Amerikaanse wijnverkoper -en drinker 'de crisis' op wijngebied wel écht aan den lijve gevoeld? Of is ondertussen hij/zij rustig blijven doordrinken?

Meer neus voor vertrouwde merken

Het antwoord is niet makkelijk te geven, want ondertussen zijn er voldoende signalen uit de Amerikaanse markt die toch op een crisisgevoel wijzen.

De voorraden bij veel zogeheten high-end wineries, zeg maar de huizen die dure (super)premium -en cultwijnen in hun portfolio hebben, dikken de laatste maanden aan, terwijl de wijndruiventelers de kiloprijs met 30 à 40 procent zagen dalen tegenover de recordprijzen van vorig jaar. Bij de belangrijke wijngiganten die een breed gamma op de Amerikaanse markt afzetten en een sleutelpositie innemen, zoals Constellation, Fosters of Kendall-Jackson, vielen er de voorbije maanden talrijke ontslagen, terwijl er een recordaantal wineries in Californië te koop staan.

Veel Amerikaanse consumenten lijken ondertussen in deze crisistijden de voorkeur te geven aan 'vertrouwde' merken of aan flessen met een uitstekende prijs-kwaliteit ratio, eerder dan te investeren in de prestigecuvées of cultwijnen. Flessen van 25 tot 50 US dollar behouden natuurlijk hun fans en worden niet meteen op grote schaal geproduceerd, maar worden toch vaker gezien als wijnen voor heel speciale gelegenheden.

Het worden dus absoluut spannende maanden op de Amerikaanse wijnmarkt.

Frank Van der Auwera

Eén fles wijn per dag is prima

One bottle a day, keeps the (heart) doctor away: wanneer u al jaren deze stelling predikt, krijgt u nu uit wetenschappelijke hoek eindelijk onverwacht steun.

Want waar de afgelopen decennia honderden medische studies tot de slotsom komen dat een matige wijnconsumptie - afgerond: tot 2, maximaal 3 glazen wijn dagelijks - voor de meerderheid van de modale drinkers een positief gezondheidseffect heeft, met name op ons ons hart -en bloedvatenstelsel, beweert Dr. Larraitz Arriola en zijn Spaanse onderzoeksteam dat we gerust wat dieper in ons glas mogen (moeten?) kijken. Daarmee breekt hij radicaal met de stelling dat een hogere en frequentere consumptie, dus méér units per dag, dan weer in een negatieve curve uitmonden.

11 eenheden nog gezond

Zijn onderzoek, zopas gepubliceerd in het vakmagazine ‘Heart’ (volgens de eigen website: an international peer review journal that keeps cardiologists up to date with advances in the diagnosis and treatment of cardiovascular disease), kwam immers tot de bevinding dat het risico op coronaire hartkwalen gevoelig afneemt naarmate de wijnconsumptie stijgt.

Dr. Arriola kleeft zelfs een concreet getal op zijn 'recept': een dagelijks verbruik tot 11 eenheden rode wijn, ruwweg het equivalent van één volledige fles, zou het risico op een hartziekte met maar liefst 50 procent reduceren.

Het feit dat deze toch controversiële studie werd uitgevoerd in Spanje, dat effectief één van de laagste sterftecijfers door hartkwalen registreert, is natuurlijk extra koren op de molen van de voorstanders.

Bovendien bevestigt dit onderzoek ook de eerder geformuleerde stelling dat het vooral rode wijn met zijn hoger resveratrolgehalte is die de meest positieve invloed op onze gezondheid uitoefent, vergeleken met andere alcoholvormen.

Hoe verlokkelijk de conclusies ook mogen zijn: een matig alcoholverbruik lijkt toch aangeraden, zelfs voor gezonde drinkers. Want terwijl u enthousiast bezig bent uw hart te wapenen met een extra fles anti-oxidanten, gaat ondertussen door een te gulzige consumptie uw lever misschien naar de haaien...

Frank Van der Auwera

De val van de ‘groene’ engel

Een dik jaar geleden zat ik aan de proeftafel met Pancho Campo en interviewde hem achteraf ook uitvoerig.

Voor wie deze wijnpersoonlijkheid niet mocht kennen: ex-proftennisser Pancho Campo - die in 1992 trouwens nog deelnam aan de Olympische Spelen in Barcelona - ontpopte zich de voorbije jaren via lezingen en degustaties tot dé klimaatsprediker van de wijnindustrie, die wijnmakers en beleidsmakers waarschuwt voor de grote verschuivingen die aan de gang zijn door de opwarming van onze aarde.

Hij wordt daarom wel eens 'de Al Gore van de wijnbusiness' genoemd. Pancho studeerde oenologie aan de University of California in Davis, promoveerde tot eerste Spaanse Master of Wine en stichtte daarna de Spanish Wine Academy, geen officieel promotie-orgaan zoals de naam misschien suggereert, maar een privé opleidings -en evenorganisatie rond wijnprojecten. Eén van die prestigeprojecten was de medio november georganiseerde WineFuture Rioja, waar internationaal gerenommeerde wijnexperts zoals Robert Parker, Oz Clarke, Miguel Torres of Jancis Robinson kwamen spreken. Tussendoor organiseerde deze duizendpoot, die natuurlijk in het sportcircuit nog altijd een uitgebreid netwerk heeft/had, via het sportmanagementbedrijf CSM o.a. de Pro Beach Soccer World Tour en Davis Cup.

640.000 euro foetsie?

Zijn klimaatsboodschap richting de wijnindustrie kan heel gesimplificeerd als volgt worden samengevat.

Eén: klimaatsverandering is een realiteit en dat moeten we, ook wijnmakers, accepteren. Twee: hoe vlugger we als industrie starten met aanpassingen, hoe goedkoper de eindfactuur zal zijn.

Mooie woorden allemaal, maar dit najaar is onze groene ridder wel publiekelijk van zijn piedestal getuimeld. In zoverre zelfs dat Interpol een internationaal arrestatiebevel tegen hem heeft uitgevaardigd, nadat Pancho geruime tijd geleden in Dubai bij verstek was veroordeeld tot 1 jaar gevangenisstraf.

De reden voor deze wijnsoap? Reeds in 2003 werd Pancho Campo door een ex-zakenpartner in Dubai ervan beschuldigd dat hij 640.000 euro had verduisterd en dat hij het bedrag waarschijnlijk frauduleus had gebruikt om zijn eigen Spaanse wijnacademie op te richten.

De zaak werd toen ingeleid bij de rechtbank in Dubai, maar Pancho Campo - die zelfs zijn Chileens paspoort had moeten inleveren zodat hij normaliter het land niet kon verlaten - slaagde er toch in te vertrekken met een tweede paspoort, aangezien hij een dubbele (ook Spaanse) nationaliteit bezit. Met een effectieve veroordeling én - zoveel jaar na datum - de actie van Interpol als resultaat.

Interpol zou namelijk reeds vanaf 2008 Pancho op zijn wanted-list hebben gezet en internationaal de zogenaamde 'red notice' hebben verspreid. Dit voorjaar nog werd Pancho trouwens door de Franse immigratieambtenaren op Charles de Gaulle aan de tand gevoeld over deze Dubai-rechtzaak, maar werd toen blijkbaar toch gerust gelaten.

Pas toen diverse wijnmedia in september op deze 'oude' zaak botsten, was er geen houden meer aan en moest Pancho in de verdediging.

Boodschap blijft geldig

De vraag is: wat nu met deze voorvechter voor meer klimaatsbewustzijn? En wat met de Spanisch Wine Academy en de tientallen events die deze wereldwijd organiseert? Na het losbarsten van het schandaal - tenslotte gaat het hier om een effectieve veroordeling wegens fraude - werd Pancho wel voorlopig vervangen in een aantal projecten en functies, maar wat op de langere termijn? Zal Al Gore hem bijvoorbeeld straks niet desavoueren, aangezien Pancho toch een prominent lid is van zijn wijdvertakt Climate Project?

Pro of contra, het blijft jammer dat een man die toch een heldere, vaak op wetenschappelijke studies gebaseerde klimaatboodschap voor de wijnindustrie bracht, nu waarschijnlijk vleugellam is gemaakt. Of toch zeker zijn credibiliteit heeft kwijtgespeeld.

Want zijn conclusie over de impact van de opwarming van de aarde was terecht. Ik citeer even uit het bewuste interview dat ik met hem had: “De wijnindustrie staat wereldwijd voor dramatische aanpassingen: we zullen moeten zoeken naar nieuwe, koelere wijnzones, nieuwe irrigatiemethoden en geleidsystemen van de druiven. We zullen in veel appellaties aangepaste druiven moeten planten, namelijk variëteiten die beter tegen de warmte en waterschaarste opgewassen zij. Vroegtijdige oogsten tijdens de warmste periodes van het jaar zullen andere pluksystemen -en strategieën vereisen en in de kelders zal er technisch nog meer gecorrigeerd worden (koelsystemen, omgekeerde osmosis..) om de correcte balans alcohol/aciditeit te verkrijgen, et cetera...”

De spreekbuis Pancho Campo is misschien wel het zwijgen opgelegd, maar zijn boodschap blijft nog altijd 'gloeiend' actueel.

Frank Van der Auwera

Port kleurt voortaan ook roze

Moeten we er nu blij mee zijn of integendeel het nieuws betreuren dat ook deze 'oude' appellatie uit de Douro-vallei bezweken is voor het modieuze? Want onlangs kreeg de rosé port, naast de rode en witte versies, officieel het certificaat van de bevoegde autoriteiten.

Inpikken op de populariteit

Feit is dat rosé, in alle betekenissen van het woord en in alle denkbare producttypes, al een tweetal jaar aan een serieuze commerciële opmars bezig is. Ooit door 'kenners' nochtans uitgespuwd als de vis-noch-vlees wijncategorie bij uitstek, heeft dit roze producttype de voorbije jaren niet alleen een enorme kwaliteitssprong gemaakt, maar groeide eveneens het aanbod exponentieel, zowel in 'stille' als 'mousserende' cuvées.

Maar gezien de wereldwijde populariteit wil men nu ook in Portugal, en meer bepaald in de Douro - heimat van de heilige Port - een graantje meepikken van deze wereldwijde trend. Recent heeft het I.V.P (Instituto dos Vinhos do Douro e Porto) daarom rosé port als officiële herkomstbenaming en wijncategorie goedgekeurd.

Een beslissing die logisch werd, nadat reeds vorig jaar één van de oudste portshippers Croft zijn 'Croft Pink' lanceerde, die op dat moment werd gecatalogiseerd als een lichtgekleurde ruby-portversie, die best heel koel werd geserveerd, maar nu dus voortaan onder eigen appellatievlag mag varen.

Geen cocktail

Het porthuis Croft creëerde deze nieuwigheid via de saignée-methode, door de traditionele blauwe portdruiven (Touriga Franca, Touriga Nacional en Barroca) heel kort in te weken en vervolgens het vruchtvlees direct te scheiden van de schillen. Het roze gekleurde vruchtensap werd vervolgens gekoeld vergist en zo verkreeg men na een tijdje een lichtvoetige, fruitgedreven rosé port.

Maar nu krijgt deze roze portfamilie vanaf dit najaar een officieel imprimatur en kan in principe elke shipper dit producttype voorstellen, na de reeds bestaande 'rode' en 'witte' versies. Deze rosé port moet wel volgens de letter van de wijnwet wel via de saignée-methode worden gemaakt, want het blenden van rode en witte wijnen blijft absoluut taboe voor deze nieuwe porttelg.

Benieuwd hoe de Belgische consument, traditioneel toch een trouwe portfan, deze P.P. (pink port) gaat ontvangen.

Eén ding vind ik alvast positief aan deze marktintroductie: terwijl de meeste rode port als versterkte drank eerder thuis hoort na de maaltijd, maar door tienduizenden nog altijd als een (té zoet) aperitief en wijnkiller wordt geserveerd, kan deze roze exponent misschien als logische vervanger optreden. En worden zo tijdens de feestelijke maaltijden hopelijk minder daaropvolgende wijnen verknoeid.

Frank Van der Auwera

Labégorce-Zéde is (bijna) verleden tijd

Veel Vlaamse wijnliefhebbers zullen er misschien een nostalgisch traantje bij plengen, maar zopas raakte bekend dat het ooit zo populaire château Labégorce-Zédé - lange tijd een product van de familie Thienpont en met kofferladingen tegelijk enthousiast naar onze Belgische wijnkelders versleept - ophoudt te bestaan als zelfstandig 'merk' vanaf de oogst 2009.

Niet dat deze cru bourgeois uit de A.O.C. Margaux failliet is gegaan onder de nieuwe eigenaars die het domein in 2005 kochten van Luc Thienpont, maar de familie van wijlen Hubert Perrodo - die naast Labégorce-Zédé met name ook buurdomein château Labégorce kocht in 1989 - wil verder rationaliseren.

En vanaf het millésime 2009 dus beide wijnen onder het gemeenschappelijke label van Château Labégorce commercialiseren. Een deel van het druivenmateriaal zal bovendien worden gebruikt om indien nodig een ander domein van de familie te bevoorraden, namelijk Château Marquis d'Alesme (zonder de toevoeging 'Becker'), dat als zelfstandig domein blijft fungeren.

Een operatie die bij mij meteen twee bedenkingen oproept.

Kasteel of merknaam?

Eerst en vooral: wat is nog de waarde van al die fameuze Bordelaise klassementen, niet alleen het stokoude vehikel dat dateert uit 1855, maar ook alle pogingen om bijvoorbeeld de hitparade van de Cru Bourgeois weer op de rails te krijgen?

Want als een 'nieuwe' eigenaar zo maar op eigen houtje kan beslissen druiven van het ene domein naar het andere label te versluizen - op voorwaarde dat hij binnen de correcte lijnen van de appellation blijft - of zelfs een gevestigde én succesvolle naam mag laten verdwijnen, betekent dit toch dat het concept 'château' niet meer of minder betekent dan 'een merk'? En de Franse wijninstanties eindelijk indirect toegeven dat al die classificaties niet meer zijn dan hitparades van merken in plaats van een rangorde qua kwaliteit en terroir?

Wat we natuurlijk al langer wisten, want ook het fameuze klassement van 1855 verdeelde de grands crus classés uit de Médoc niet zozeer in rangen en standen op basis van hun feitelijke kwaliteit, dan wel op hun puur commerciële marktwaarde en prijskaartjes. Het 'classement 1855' was dus eigenlijk een veredelde prijsbrochure van de toenmalige crus, opgesteld door de lokale Kamer van Koophandel, op vraag van de koning om er mee te pronken tijdens de wereldtentoonstelling.

Straks een collector's item

Historisch geschoolde lezers zullen misschien met het tegenargument komen dat ik te scherp schiet, want dat nu eindelijk na 214 jaar de 'oorspronkelijke' situatie opnieuw wordt hersteld. Aanvankelijk waren Château Labégorce-Zédé en Château Labégorce - en ook Château de l'Abbé Gorsse de Gosse, een andere buur die Perrodo in 2002 overnam - namelijk ook van één en dezelfde eigenaar. In 1795 werd echter het Zédé-gedeelte door de toenmalige eigenaar van de hand gedaan en begonnen de respectievelijke domeinen decennia aan hun eigen commercieel verhaal te bouwen.

Dus: nu opnieuw alle percelen onder de noemer Labégorce verenigd worden tot een domein van 55 hectare en in de zomer van 2010 zelfs een totaal nieuwe wijnfaciliteit voor Château Labégorce en zijn aanwinst(en) wordt gebouwd, is alles op papier weer 'bij het oude'.

Hoe dan ook, met deze 'union fait la force' ligt er misschien een opportuniteit voor de duizenden Vlamingen die nog kisten Labégorce-Zédé in hun privékelder stockeren. Mijn advies: hou een paar flessen achter de hand!

Uw (achter)kleinkinderen kunnen deze namelijk binnen enkele decennia met een flinke winstmarge laten veilen als collector's item, want ook etikettenverzamelaars zijn dol op uitgestorven namen en merken.

Frank Van der Auwera

Testosteronflessen straks taboe?

De politieke correctheid druppelt blijkbaar ook diep door in wijnschrijverskringen. Zo voert mijn Britse collega Tim Atkin, een collega die ik tussen haakjes altijd gewaardeerd heb, sedert kort een heuse kruistocht tegen de soms inderdaad loodzware wijnflessen, waarin tegenwoordig (super)premium-cuvées worden verpakt.

Zijn argumentatie klinkt op het eerste gezicht logisch: sommige (helaas meestal héél dure) wijnen zitten tegenwoordig in zo'n zware, dikglazige flessen verpakt dat alleen al bij het heffen van een kist een normaal mens hernia krijgt. Of tenminste de hulp moet inroepen van 'the strongest man on earth'.

Voor een stuk kan ik zijn redenering volgen. Ook in mijn rubrieken en artikels - kijk maar eens naar de Wijnspecials van Sabato - maak ik geregeld melding van flessen die men haast met twee handen moet vastgrijpen, wil men zijn tafelgasten vlotjes kunnen bedienen en geen tenniselleboog overhouden aan deze schenkoperatie. Deze exemplaren zijn qua formaat inderdaad bijzonder struis, glasdikte extreem gespierd en bezitten bovendien een ziel (de vluchtheuvel binnenin de fles waartegen in principe het bezinksel zich moet nestelen) om 'U' tegen te zeggen.

Schijnheiligheid troef

Maar om nu meteen een radicaal 'no passeran!' af te kondigen tegen deze glazen machoflessen, gaat me toch wel een stapje te ver. Natuurlijk, ik besef wel waar Tim op doelt: we zitten momenteel in een fase waar 'groene' wijnen, duurzame wijnbouw en carbon footprints toch een belangrijke rol beginnen spelen in het commerciële circuit. Passen obesitas-wijnflessen nog in dit plaatje, nu iedereen probeert te besparen op zijn verpakking en transport? Steeds meer consumenten maken zich waarschijnlijk deze bedenking.

Een serieus dilemma. En zijn andere opmerking is eveneens terecht: deze flessen-op-testosteron blijken voorlopig vooral een 'Latijns' probleem. Ik krijg ze namelijk ook in grote getale voor mijn talrijke degustaties binnen uit zo'n kwartet productielanden, met name uit Spanje, Italië, Argentinië en Chili. Cultwijnen met een fors prijskaartje die blijkbaar automatisch in het dikst denkbare glas worden verpakt, vaak in een formaat dat meteen een statement maakt op tafel: 'Ik Ben Speciaal! Kijk Naar Mij'.

Maar de conclusie van Tim Atkin vind ik 'er over': hij heeft nu zelfs publiekelijk plechtig verklaard in zijn publicaties niet langer wijnen te bespreken die in zo'n 'heavyweight bottle' worden aangeboden. Met uitzondering weliswaar van Champagne, het wijntype dat gezien zijn interne atmosferische 'druk' zo’n dikglazige wanden van nature nodig heeft. "I will not hesitate to name and shame" orakelt Tim zelfs over de potentiële zondaars.

En meteen geeft hij alternatieven voor deze dikflassigen: koop carbon-neutrale wijnen, zo klinkt het, schakel over naar bag-in-box (wijndozen), Tetra-verpakking of zelfs PET-flessen. Of nog sterker: "Another possibility is to buy wines that are shipped (...) in bulk, something which is favoured by many large New World producers, especially those that supply cut-price own-label wines to supermarkets.”

De pot verwijt de ketel

Kijk, deze remedie vind ik de facto nog erger dan de kwaal die bestreden wordt. Want waar draait het tenslotte om? Dat er in ons glas objectief een fantastisch boeiende wijn belandt. Tant pis wanneer blijkt dat deze in een té zware fles gevangen zit. Of in een Bag-in-box. Maar gewoon de ecologisch vriendelijke verpakking als absolute kwaliteitsnorm hanteren, is voor mij des Guten zu viel.

Potentieel schitterende cuvées doelbewust links laten liggen omdat ze in een testosteronfles verpakt zitten en daarom maar snel wijndooswijnen of zelfs bulkwijnen expres bevoordelen, is volgens mij een ernstig wijncommentator onwaardig. Puur trendy effectjagerij.

En daar spuw ik op...

Frank Van der Auwera

Chinese wijnmarkt is nog heel dubieus (deel 2)

Niet dat daarmee China het absolute land van melk en honing is voor alle wijnimporteurs, want steeds meer industry watchers waarschuwen voor overdreven enthousiasme. En de risico’s die nog altijd aan dit wijncircuit gekoppeld liggen.

Zo blijkt het voor buitenlandse wijnproducenten -en verdelers aartsmoeilijk om in China betrouwbare én bekwame agenten te vinden die hun assortiment professioneel kunnen verdelen. Ook de wetgeving rond wijn blijkt nog vaak een serieuze struikelblok. Soms wordt wijnimport vanuit Hong Kong zelfs dubbel getaxeerd. En off the record wordt zelfs toegegeven dat er in de ambtenarije nog steeds veel corruptie heerst, waarbij steekpenningen vereist zijn om de nodige vergunningen snel(ler) te verkrijgen.

Een probleem dat blijkbaar ook de Chinese ambtenarij en politiek door hebben, want onlangs werd een deal bereikt tussen 'officials' in Hong Kong en mainland China om de douaneprocedures te verbeteren, waardoor de instroom van wijn naar de Volksrepubliek voortaan soepeler moet verlopen.

Zeer zwakke basiskennis

Daarmee zijn natuurlijk niet alle problemen op wijngebied van tafel geveegd. Zo blijft er momenteel in China een structureel tekort aan stockagefaciliteiten voor deze (dure) wijnflessen. En bovendien zijn er in dit gigantische land onvoldoende getrainde wijnprofessionals en sommelliers die de nieuwe generatie consumenten correct kunnen adviseren.

Geloof me: geregeld word ik geïnviteerd op exclusieve proeverijen met wijnspecialisten uit de ganse wereld en telkens er een Chinese collega bij zit, zie ik zo de acute problemen.

Eén: een enorme taalachterstand, want deze 'kenners' spreken noch lezen behoorlijk Engels of Frans. Hoe ze met zo'n gebrekkige basiskennis hun vakliteratuur kunnen bijtanken, is me een raadsel.

En twee: deze Chinese 'vaklui' hebben een haast obsessieve focus op bekende namen en appellaties, vooral dan op Bordeaux. Zelfs wanneer ze tijdens blindproeverijen een Australische of Spaanse wijn 'fantastisch' vinden, blijkt achteraf dat hun volgende bezoek - én aankoop - toch weer richting Pauillac, Margaux of Saint-Julien gaat. Het zijn etikettenslaafjes pur nature.

Wie zich tegenwoordig in China 'sommellier' of 'wijninkoper' mag noemen, zou eerlijk gezegd zelfs niet eens als hulpje worden aangenomen bij onze Belgische grootdistributie. Helaas hebben deze derderangsfiguren vaak een enorm budget achter zich en koopkrachtige consumenten die hen blindelings vertrouwen.

Frank Van der Auwera

Chinese wijnmarkt is nog heel dubieus (deel 1)

De voorbije maanden hebben we geregeld onze zoom gezet op de Chinese Volksrepubliek en vooral de enorme transformaties die er ook op wijnvlak bezig zijn. Zowel langs de productiezijde als langs de kant van de binnenlandse consumptie ( zie o.a. Azië belegt gulzig in wijn of Is China de wijnmarkt van de toekomst?).

Het "waarom" van al deze aandacht is logisch.

De wijnimport in 'Mainland China' is de voorbije jaren immers spectaculair vertienvoudigd. Volgens de laatste berekeningen van de Hong Kong Trade Development Council (HKTDC) zal China stilaan 10 miljoen kisten/kartons (van 12 flessen) op jaarbasis invoeren. Een serieuze Sprong Voorwaarts vergeleken met de 840.000 kartons die in 2004 werden gerealiseerd.

Aziatische wijnboom is een feit

Daarmee bevestigt de Chinese Volksrepubliek een trend die we al een paar jaar opmerken: steeds meer Aziaten beschouwen wijn als een 'normaal' consumptie -en lifestyleproduct. De totale wijnconsumptie in Azië, Japan uitgezonderd, zou tegen 2017 zelfs 27 miljard Amerikaanse dollar bedragen, vooral aangezwengeld door de marktgroei in het cashrijke China.

Deze grootmacht beschikt immers over een groeiende koopkrachtige middenklasse die wijn niet alleen als een (westers) modieus statussymbool beschouwen, maar eveneens als een 'gezonder' alternatief voor de sterke dranken die er traditioneel royaal worden gedronken.

Dat er wel degelijk sprake is van een wijnboom in deze regio, blijkt overigens eveneens uit andere signalen. Zo noteerde de recent georganiseerde Hong Kong International Wine and Spirits Fair maar liefst 520 exposanten uit 34 landen. Of: het dubbele aantal van de eerste editie vorig jaar.

Ook regionale veilingen, vooral vanuit de nieuwe wijnhub Hong Kong, draaien op volle toeren (zie o.a. Hong Kong wordt heuse wijnhub). Zo verklaarden de bekende veilinghuizen Sotheby's en Christie's allebei dat Hong Kong stilaan dominanter is geworden dan New York of Londen als het op de verkoop van fijne en zeldzame flessen aankomt.

Ook het kooppubliek verandert: tijdens de wijnveiling bij Sotheby's Hong Kong in oktober, bleek ruim een derde van de kopers uit mainland China te komen, of zo’n 10 procent méér dan een paar maanden geleden.

Frank Van der Auwera

Lees morgen: Chinese wijnmarkt is nog heel dubieus (deel 2)